Nowe analizy zdjęć Marsa sugerują, że Czerwona Planeta mogła mieć kiedyś ocean obejmujący znaczną część północnej półkuli. Najważniejsze jest to, że badacze widzą ślady linii brzegowej, które wskazują na stabilną, rozległą wodę na powierzchni przez dłuższy czas, niż często się zakłada.
W artykule opisanym na Space.com zespół naukowców przyjrzał się obrazom o wysokiej rozdzielczości z kilku kamer na orbitujących sondach. Wykorzystano dane z europejskich misji ExoMars Trace Gas Orbiter i Mars Express oraz z amerykańskiej sondy Mars Reconnaissance Orbiter. Połączenie tych obserwacji pozwala traktować krajobraz jak zapis dawnej geologii i „cofnąć się w czasie” do warunków panujących miliardy lat temu.
Trop prowadzi do wielkiego marsjańskiego kanionu.
Badacze skupili się na rejonie Coprates Chasma, czyli fragmencie Valles Marineris, największego systemu kanionów na Marsie. Na jego niższych partiach znaleziono formy terenu określane jako osady o stromych krawędziach. Z wyglądu przypominają ziemskie delty wachlarzowe, które powstają tam, gdzie rzeka wpływa do morza lub oceanu, rozkładając piasek i okruchy skał w charakterystyczny „wachlarz”.
Wiatry mogły przykryć, ale nie zatarły kształtu.
Dziś te dawne struktury są w dużej mierze zasypane przez wydmy uformowane przez wiatr. Mimo to ich pierwotny zarys nadal da się rozpoznać na zdjęciach. Kluczowa okazała się zgodność wysokości: wszystkie zidentyfikowane osady występują w tym samym zakresie poziomów w obrębie Valles Marineris i północnych nizin. Co więcej, według analizy powstały mniej więcej w tym samym czasie, około 3,37 miliarda lat temu.
Dlaczego to wzmacnia hipotezę o oceanie?
Jeśli różne miejsca pokazują podobne formy ukształtowania terenu na podobnych wysokościach, może to pasować do scenariusza dawnej linii brzegowej. Na tej podstawie zespół szacuje, że Mars mógł mieć ocean na północnej półkuli co najmniej wielkości ziemskiego Oceanu Arktycznego. Naukowcy podkreślają, że nie są pierwsi, którzy rozważają istnienie marsjańskiego oceanu, ale ich praca ma dostarczać nowego argumentu geologicznego, pomagającego lepiej ograniczyć przebieg dawnego brzegu i poziom, do jakiego sięgała woda.
W praktyce oznacza to, że woda na Marsie mogła tworzyć połączone systemy na ogromnych dystansach, a nie tylko pojedyncze, odizolowane jeziora. Kolejnym krokiem ma być badanie składu dawnych marsjańskich gleb, co może pomóc zrozumieć, jak silnie woda modelowała tamtejszy krajobraz.
Ilustracja została przygotowana z użyciem AI na bazie oryginalnego zdjęcia w celu zachowania spójności wizualnej.
Pełna treść źródłowa: Space.com
