Kosmiczny Teleskop Hubble’a sfotografował gromadę galaktyk CL0016+1609 i okazało się, że to nie jeden obiekt, ale dwie gromady zlewające się ze sobą wzdłuż naszej linii widzenia. To ważne, bo takie zderzenia pomagają zrozumieć, jak powstaje wielkoskalowa „sieć” materii we Wszechświecie.

Gromada znana też jako MACS J0018.5+1626 wyróżnia się tym, że jest bardzo jasna w promieniach X. Jak opisano w artykule Universe Today, dopiero połączenie obserwacji optycznych z Hubble’a z danymi z teleskopu rentgenowskiego Chandra pokazało pełniejszy obraz sytuacji: w tym samym kierunku widzimy dwa skupiska galaktyk, które właśnie się łączą.

Dwie gromady na jednej linii patrzenia.
Z perspektywy Ziemi taki układ może wyglądać jak pojedyncza, wyjątkowo bogata gromada. Tymczasem „wzdłuż linii widzenia” oznacza, że dwa obiekty leżą jeden za drugim w tym samym obszarze nieba, a ich struktury nakładają się w obserwacjach. Rozdzielenie tych składników bywa trudne, dlatego tak ważne jest zestawianie danych z różnych zakresów promieniowania.

Ciemnej materii nie widać, ale widać jej wpływ.
Zespół, który wnioskował o czas obserwacyjny, wykorzystał kamerę ACS na pokładzie Hubble’a, by zbadać rozkład ciemnej materii w tej gromadzie. Najprościej mówiąc, ciemna materia nie świeci, ale „zdradza się” grawitacją. Jej obecność można odczytać z tego, jak zakrzywia światło od odleglejszych galaktyk, tworząc efekt soczewkowania grawitacyjnego.

Łuki światła to ślad po odleglejszych galaktykach.
Na obrazie widać również subtelne łuki, czyli zniekształcone obrazy galaktyk znajdujących się dużo dalej. W tym przypadku wspomniano o słabym, pionowym łuku po lewej stronie centralnych, masywnych galaktyk eliptycznych oraz jaśniejszym i krótszym łuku tuż nad nimi i po prawej. Takie detale są cenne, bo pomagają odtworzyć, jak masa w gromadzie jest rozmieszczona.

Dodatkowo wykorzystano dane z kamery WFC3 z programu RELICS, który obejmował dziesiątki gromad galaktyk. Grawitacyjne „soczewki” tworzone przez te gromady pozwalały też wypatrywać bardzo odległych kandydatów na galaktyki, które normalnie byłyby zbyt słabe, by je dostrzec.

Ilustracja została przygotowana z użyciem AI na bazie oryginalnego zdjęcia w celu zachowania spójności wizualnej.
Pełna treść źródłowa: Universe Today

Ocena: 4/5. Liczba ocen: 1
Wieloświat – fascynująca teoria czy logiczna pułapka?KOSMOS

Wieloświat – fascynująca teoria czy logiczna pułapka?

Jednym z najbardziej intrygujących odkryć naukowych ostatnich dekad jest to, że fizyka naszego wszechświata wydaje…
2023-11-15
Czy Droga Mleczna zderzy się z Andromedą?KOSMOS

Czy Droga Mleczna zderzy się z Andromedą?

Od dawna astronomowie przewidywali, że nasza galaktyka, Droga Mleczna, zderzy się z sąsiednią galaktyką Andromedy…
2024-08-23
Czy GW190521 to zderzenie czarnych dziur, czy echo z innego wszechświata?
Czy GW190521 to zderzenie czarnych dziur, czy echo z innego wszechświata?KOSMOS

Czy GW190521 to zderzenie czarnych dziur, czy echo z innego wszechświata?

W maju 2019 roku detektory LIGO i Virgo zarejestrowały niezwykłe zaburzenie czasoprzestrzeni. Sygnał, nazwany GW190521,…
2025-09-29