Nowe obserwacje Teleskopu Hubble’a, połączone z danymi misji Gaia, dostarczyły mocnych dowodów na bardzo wczesne zderzenie Drogi Mlecznej z inną galaktyką. To przesuwa dobrze udokumentowaną historię łączenia się naszej galaktyki z mniejszymi sąsiadami o około 1,8 miliarda lat dalej w przeszłość.
Droga Mleczna nie urosła wyłącznie dzięki temu, że tworzyła nowe gwiazdy z własnych obłoków gazu. Z czasem przejmowała też gwiazdy, gaz i ciemną materię z mniejszych galaktyk. Jak opisano w artykule Europejskiej Agencji Kosmicznej, tym razem chodzi o zderzenie, które zaszło około 11,8 miliarda lat temu, kiedy młoda Droga Mleczna była jeszcze znacznie mniejsza i bardziej chaotyczna.
Gromady kuliste okazały się kosmicznym archiwum.
Badacze przyjrzeli się gromadom kulistym, czyli bardzo zwartym, kulistym skupiskom od dziesiątek tysięcy do nawet milionów gwiazd. Najprościej mówiąc, to jedne z najstarszych „pamiątek” w naszej galaktyce, które potrafią zachować ślady dawnych wydarzeń. Hubble pozwolił precyzyjnie oszacować wiek tych obiektów oraz ich „metaliczność”, czyli zawartość pierwiastków cięższych od helu.
Kiedy wiek i skład połączono z pomiarami Gai, udało się odróżnić nie tylko gromady powstałe w Drodze Mlecznej i te związane ze znanym wcześniejszym zderzeniem z galaktyką karłowatą Gaia Sausage Enceladus. W danych pojawiła się trzecia, wyraźna populacja.
Nowy ślad prowadzi do galaktyki nazwanej LKH.
Zespół przeanalizował 39 gromad kulistych w wewnętrznych 20 tysięcach lat świetlnych Drogi Mlecznej, gdzie takie dawne ślady powinny przetrwać najdłużej. Wykryta trzecia grupa okazała się starsza niż gromady „przyniesione” przez zderzenie Gaia Sausage Enceladus, ale młodsza niż te uformowane w samej Drodze Mlecznej.
Wniosek jest prosty: musiały pochodzić z jeszcze wcześniejszego zderzenia, gdy Droga Mleczna wchłonęła galaktykę karłowatą o masie gwiazd szacowanej na około 500 milionów mas Słońca. Tę hipotetyczną dawną galaktykę nazwano Low energy Kraken Heracles, w skrócie LKH.
Dlaczego ta historia zmienia spojrzenie na początki Drogi Mlecznej?
Tak duże połączenie na tak wczesnym etapie ma duże znaczenie dla tego, jak opowiadamy o narodzinach naszej galaktyki. Wynik wspiera obraz, w którym już od najwcześniejszych faz istotną rolę odgrywały gwiazdy „przywiezione” z zewnątrz, a nie tylko te urodzone w samej Drodze Mlecznej.
Autorzy zapowiadają, że będą dalej odtwarzać dzieje Drogi Mlecznej, analizując kolejne gromady kuliste, w tym takie, które wcześniej nie były szczegółowo badane.
Ilustracja została przygotowana z użyciem AI na bazie oryginalnego zdjęcia w celu zachowania spójności wizualnej.
Pełna treść źródłowa: ESA
