Nowe obserwacje planety przy pulsarze PSR J2322-2650 pokazują, że jej kształt został rozciągnięty przez ekstremalną grawitację do formy przypominającej cytrynę. To rzadki wyjątek od reguły, według której większość planet pozostaje prawie kulista, bo dominuje w nich własna grawitacja z dala od tak skrajnych oddziaływań.

Co dokładnie wykryto?

Obiekt o masie zbliżonej do Jowisza krąży zaledwie około miliona mil od swojej gwiazdy i obiega ją w 7,8 godziny. Najprościej mówiąc, tak ciasna orbita sprawia, że siły pływowe pulsara dosłownie „ugniatają” planetę. Pulsar to szybko wirująca gwiazda neutronowa, czyli niezwykle gęste jądro po wybuchu supernowej; wysyła w przestrzeń wąskie wiązki promieniowania niczym latarnia.

Dlaczego Webb widzi tak dużo?

Ponieważ pulsar świeci głównie w wysokoenergetycznych zakresach niewidocznych dla teleskopu Jamesa Webba, astronomowie mogli zarejestrować czyste widmo planety bez oślepiającego blasku gwiazdy. Jak opisano w artykule, to wyjątkowa sytuacja: zwykle światło macierzystej gwiazdy skutecznie ukrywa szczegóły atmosfer egzoplanet.

Zaskakująca atmosfera.

Pomiary wskazują temperaturę sięgającą około 3700°F i skład zdominowany przez hel oraz węgiel. To w praktyce oznacza brak sygnatur tlenu i azotu typowych dla wielu gazowych światów. Chodzi o to, że w takich warunkach węgiel nie tworzy zwyczajnych związków, więc może występować w postaci sadzy, a głębiej — jak spekulują badacze — krystalizować się nawet w diamentowe „igły”.

Skąd wziął się taki obiekt?

Powstanie tej planety pozostaje zagadką. Jedna hipoteza mówi o układzie „czarnej wdowy”, w którym pulsar przez eony „oskubuje” towarzysza z materii. Inna — że mamy do czynienia z nowym typem ciała, które nie pasuje do dotychczasowych scenariuszy formowania. Autorzy podkreślają, że żadne proste wyjaśnienie nie tłumaczy jednocześnie niezwykłego kształtu i składu. Dlatego PSR J2322-2650b może stać się kluczowym przypadkiem do testowania naszych pomysłów o tym, czym planeta może być — i gdzie przebiega granica między planetą a pozostałością gwiazdy.

Ilustracja została przygotowana z użyciem AI na bazie oryginalnego zdjęcia NASA, ESA, CSA, Ralf Crawford (STScI) w celu zachowania spójności wizualnej.
Pełna treść źródłowa: Yahoo News

Badania JWST sugerują, że jałowy świat TRAPPIST-1b może jednak mieć atmosferęKOSMOS

Badania JWST sugerują, że jałowy świat TRAPPIST-1b może jednak mieć atmosferę

NEXTORNEXTOR2024-12-17
Astronomowie odkryli powtarzający się rozbłysk gamma, jakiego jeszcze nie widzieliśmy
Astronomowie odkryli powtarzający się rozbłysk gamma, jakiego jeszcze nie widzieliśmyKOSMOS

Astronomowie odkryli powtarzający się rozbłysk gamma, jakiego jeszcze nie widzieliśmy

NEXTORNEXTOR2025-09-10
Powstała nowa metoda śledzenia kosmicznych śmieciKOSMOS

Powstała nowa metoda śledzenia kosmicznych śmieci

NEXTORNEXTOR2023-12-08