Nowe zdjęcie Teleskopu Jamesa Webba odsłania wyjątkowe szczegóły Mgławicy Czerwony Pająk (NGC 6537) w Strzelcu. Instrument NIRCam uchwycił rozległe, „pajęcze” płaty gazu sięgające na kilka lat świetlnych oraz jasny, zakurzony rdzeń, w którym kryje się umierająca gwiazda. Planetarne mgławice powstają, gdy gwiazdy podobne do Słońca kończą życie: po fazie czerwonego olbrzyma odrzucają zewnętrzne warstwy, a rozpalone jądro – przyszły biały karzeł – jonizuje wyrzucony materiał ultrafioletem. Ten etap trwa zaledwie dziesiątki tysięcy lat, więc uchwycenie pełnej struktury w tak wysokiej rozdzielczości to rzadkie okno na gwałtowną, krótką fazę ewolucji gwiazd.

Dane Webba pokazują wąską, „klepsydrową” talię i szerokie wypływy uformowane przez molekularny wodór (H₂), które w podczerwieni rysują zamknięte, bąblowe struktury – każda o rozmiarze około trzech lat świetlnych. W sercu mgławicy widać różowawy kokon gorącego pyłu, prawdopodobnie dysk otaczający centralną gwiazdę. Wcześniejsze obrazy z Hubble’a pokazywały ją jako słabszy, niebieskawy punkt; czułość NIRCam ujawnia teraz znacznie jaśniejsze, bogatsze w szczegóły centrum. Europejska Agencja Kosmiczna sugeruje, że kształt mgławicy – wąska talia i szerokie płaty – może zdradzać ukrytego towarzysza gwiazdy, który rzeźbi wypływy grawitacyjnie.

Na nowym ujęciu widać też wydłużoną, fioletową strukturę w kształcie litery „S”, ślad zjonizowanego żelaza. To prawdopodobnie szybki dżet, który przebił się przez wcześniej wyrzucony gaz, wywołując fale uderzeniowe i zderzenia strumieni. Po raz pierwszy tak wyraźnie widać pełny zasięg „nóg pająka”, czyli lobów rozdmuchiwanych przez tysiące lat. To wspólny program obserwacyjny JWST i Chandry; zestawienie podczerwieni i promieniowania X pozwoli odtworzyć historię wybuchów i wiatrów gwiazdowych w centrum Czerwonego Pająka. Szczegóły opisano w The Astrophysical Journal, a ESA podkreśla, że NGC 6537 znajduje się około 3000 lat świetlnych od Ziemi. To niezwykle plastyczna demonstracja, jak szybko Webbowi udaje się przepisać atlas kosmosu na nowo.

Ilustracja została przygotowana z użyciem AI na bazie oryginalnego zdjęcia w celu zachowania spójności wizualnej.
Pełna treść źródłowa: Yahoo News

Oceń ten artykuł
Naukowcy blisko rozwiązania zagadki tajemniczych sygnałów radiowych spoza Drogi MlecznejKOSMOS

Naukowcy blisko rozwiązania zagadki tajemniczych sygnałów radiowych spoza Drogi Mlecznej

Szybkie błyski radiowe (FRB) to intensywne, krótkotrwałe wybuchy fal radiowych pochodzące spoza naszej galaktyki, które…
2024-06-19
Słońce odwraca swoje pole magnetyczne. Co to oznacza dla Ziemi?KOSMOS

Słońce odwraca swoje pole magnetyczne. Co to oznacza dla Ziemi?

Słońce jest na skraju znaczącego wydarzenia: odwrócenia pola magnetycznego. To zjawisko zachodzi co około 11…
2024-06-18
Voyager 1 znów działa! Legendarna sonda nawiązuje kontakt z przestrzeni międzygwiazdowejKOSMOS

Voyager 1 znów działa! Legendarna sonda nawiązuje kontakt z przestrzeni międzygwiazdowej

Voyager 1 – najdalszy obiekt stworzony przez człowieka – ponownie nadaje użyteczne informacje. Sonda znajduje…
2024-06-18