Naukowcy przygotowali najdokładniejszą jak dotąd mapę tzw. kosmicznej sieci, czyli wielkiego „szkieletu” Wszechświata zbudowanego z galaktyk. To ważne, bo taka mapa pozwala lepiej śledzić, jak z czasem układały się galaktyki i jak rosła struktura całego kosmosu.
Kosmiczna sieć to nie pojedynczy obiekt, tylko układ ogromnych włókien i skupisk galaktyk, pomiędzy którymi znajdują się rozległe, prawie puste obszary. Najprościej mówiąc, Wszechświat przypomina trójwymiarową pajęczynę, a galaktyki „wiszą” na jej nitkach.
Dlaczego kosmiczna sieć była tak trudna do zobaczenia.
Badanie tej struktury od dawna jest celem kosmologów, ale przeszkadzają w tym ograniczenia instrumentów i fakt, że patrząc w kosmos, widzimy też przeszłość. Im dalej obserwujemy, tym wcześniejszy etap historii Wszechświata oglądamy, a bardzo odległe obiekty są zwykle słabe i łatwo giną w szumie danych lub za zasłoną kosmicznego pyłu.
Nowy krok naprzód zrobiono dzięki danym z Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba. Zespół kierowany przez astronomów z University of California Riverside wykorzystał obserwacje programu COSMOS Web, aby stworzyć najbardziej szczegółową mapę kosmicznej sieci. Jak opisano w artykule Universe Today, mapa pozwala prześledzić układ galaktyk i włókien aż do czasu, gdy Wszechświat wychodził z tzw. Kosmicznych Ciemnych Wieków, około miliard lat po Wielkim Wybuchu.
Co widać lepiej niż na wcześniejszych mapach.
W porównaniu z wcześniejszymi mapami tego samego fragmentu nieba, tworzonymi m.in. dzięki teleskopowi Hubble’a, nowy obraz jest dużo głębszy i ostrzejszy. To praktycznie oznacza, że struktury, które wcześniej wyglądały jak jeden zlewający się kształt, teraz rozpadają się na wiele elementów. Widać też szczegóły, które dawniej były „wygładzone” przez ograniczoną rozdzielczość.
Ważną częścią tej poprawy jest to, że Webb widzi znacznie więcej słabych galaktyk w tym samym obszarze nieba, a ich odległości można określać precyzyjniej. Dzięki temu każdą galaktykę da się umieścić w odpowiednim „plastrze” czasu kosmicznego, co wyostrza obraz sieci.
Dane trafiają do publicznego użytku.
Twórcy mapy udostępnili publicznie narzędzia i wyniki pracy, w tym przetwarzanie prowadzące do mapy, katalog galaktyk oraz materiały pokazujące, jak kosmiczna sieć zmienia się na przestrzeni miliardów lat. To wpisuje się w tradycję projektu COSMOS, który z czasem wyrósł z obserwacji wykonywanych przez Hubble’a w dużą, międzynarodową współpracę i przegląd nieba w wielu zakresach promieniowania.
Ilustracja została przygotowana z użyciem AI na bazie oryginalnego zdjęcia w celu zachowania spójności wizualnej.
Pełna treść źródłowa: Universe Today
