Sol to marsjańska doba, czyli czas, po którym Słońce wraca mniej więcej na to samo miejsce na niebie nad danym punktem Marsa. Jest trochę dłuższa od ziemskiej doby, bo Mars obraca się wolniej niż Ziemia.
Czym dokładnie jest sol?
W praktyce „sol” to marsjański odpowiednik doby słonecznej. Doba słoneczna oznacza czas między dwoma kolejnymi górowaniami Słońca (albo między dwoma kolejnymi wschodami w przybliżeniu) widzianymi z jednego miejsca na powierzchni planety. W misjach marsjańskich słowo „sol” jest używane też jako wygodny licznik dni pracy łazików i lądowników, żeby nie mieszać marsjańskiego rytmu dnia i nocy z ziemskim kalendarzem.
Dlaczego marsjańska doba jest dłuższa od ziemskiej?
O długości doby decyduje tempo obrotu planety wokół własnej osi. Mars wykonuje pełny obrót nieco wolniej niż Ziemia, dlatego jego doba słoneczna trwa dłużej. Różnica nie jest ogromna, ale wystarczająca, by po kilku solach „marsjańskie południe” wyraźnie przesuwało się względem zegarów ustawionych na ziemski rytm 24 godzin.
Czym różni się doba słoneczna od doby gwiazdowej?
Warto rozróżnić dwa pojęcia. Doba gwiazdowa to czas jednego obrotu planety względem odległych gwiazd, a doba słoneczna uwzględnia dodatkowo fakt, że planeta w tym czasie przesuwa się po orbicie i musi obrócić się odrobinę bardziej, by Słońce znów znalazło się w tym samym kierunku. Gdy mówimy o „solu”, chodzi o dobę słoneczną, bo to ona opisuje naturalny cykl dnia i nocy na powierzchni Marsa.
Co to zmienia w praktyce?
Dłuższa doba wpływa na planowanie pracy sond na powierzchni. Harmonogramy często dopasowuje się do marsjańskiego dnia, a nie do ziemskiej doby, żeby działania wymagające światła dziennego wypadały wtedy, gdy na Marsie faktycznie jest dzień. To prosty przykład tego, jak nawet niewielka różnica w długości doby staje się ważna, gdy chcemy działać na innej planecie.
Ilustracja została przygotowana z użyciem sztucznej inteligencji w celach ilustracyjnych.
Materiał ma charakter popularnonaukowy i wyjaśnia zagadnienie na podstawie aktualnej wiedzy naukowej.
