Mars Express pokazał Kaiser Crater w regionie Noachis Terra jako pole ciemnych, połyskujących „fal”, które z daleka wyglądają jak wyrzeźbione z metalu. To w rzeczywistości wydmy piasku, a ich niezwykły blask wiąże się z osadami jasnego szronu na stokach zwróconych na południe.
Obraz z kamery HRSC na pokładzie europejskiej sondy odsłania jedną z najstarszych części Marsa, mocno naznaczoną uderzeniami kosmicznych skał. W kadrze widać gęstą sieć kraterów o różnym stopniu „zużycia” oraz fragment podłogi ogromnego Kaiser Crater, rozległego basenu z wyraźnie zaznaczoną krawędzią.
Te błyszczące fale to nie metal, tylko wydmy.
Na dnie Kaiser Crater rozciąga się pole wydm, których grzbiety mogą wznosić się ponad 100 metrów ponad otoczenie. Część z nich to odosobnione formy, a część łączy się w ciągłe pasma ciągnące się przez kilka kilometrów. Jak opisano w artykule Europejskiej Agencji Kosmicznej, wrażenie „metaliczności” daje jasny szron osiadający na południowych zboczach wydm.
Wiatr układa piasek w rozpoznawalne kształty.
W Kaiser Crater widać mieszankę dwóch typów wydm. Jedne są sierpowate, należą do tzw. barchanów, najczęściej spotykanych na Marsie i znanych także z ziemskich pustyń. Drugie to wydmy poprzeczne, bardziej wydłużone i układające się równolegle; mogą powstawać, gdy barchany gromadzą coraz więcej piasku. W obu przypadkach kluczowy jest wiatr wiejący głównie z jednego kierunku.
Piasek w ruchu i ślady dawnych procesów z wodą w tle.
W tym rejonie wiatry wieją przeważnie z zachodu, przesuwając drobny, bazaltowy piasek bogaty w minerały takie jak piroksen i oliwin. To sprawia, że wydmy są formami dynamicznymi i z czasem powoli się zmieniają. Na zdjęciu widać też miejsca, gdzie wiatr „zdarł” wierzchnie warstwy gruntu, odsłaniając jasne skały ilaste, które prawdopodobnie powstały w obecności wody. Na stromych ścianach niektórych kraterów dostrzegalne są też niewielkie żłobienia i wąskie kanały, wiązane głównie z osuwaniem się suchego materiału, a w starszych przypadkach również z procesami obejmującymi topnienie lodu lub ruch podpowierzchniowych zasobów wody.
Ilustracja została przygotowana z użyciem AI na bazie oryginalnego zdjęcia w celu zachowania spójności wizualnej.
Pełna treść źródłowa: ESA
