Naukowcy śledzą epoki lodowcowe Marsa z orbity. Nowe obrazy z kamery HRSC sondy Mars Express pokazują ślady dawnych lodowców w kanionach Coloe Fossae, co pomaga odtworzyć zmiany klimatu Czerwonej Planety.
Z pojęciem „epoki lodowcowej” dobrze radzimy sobie na Ziemi: w plejstocenie (2,58 mln–11,7 tys. lat temu) lądolody wielokrotnie rosły i topniały, a średnia temperatura podczas maksimum sprzed ok. 20 tys. lat była o 8°C niższa niż dziś. Co ciekawe, także tradycje rdzennych społeczności opisują tworzenie jezior i nagłe zmiany klimatu, a badania potwierdzają te relacje. Podobne cykle widać teraz na Marsie. Ich przyczyną są długookresowe wahania nachylenia osi planety, które zmieniają rozkład temperatur i pchają lód ku niższym szerokościom, a potem pozwalają mu się cofać.
Seria zdjęć HRSC (19 października 2024 r.) pokazuje Coloe Fossae w kwadrangle Ismenius Lacus, na styku Nizin Północnych i Wyżyn Południowych. Na dnach kanionów i w licznych kraterach widać wijące się wzory – ślady przepływu materiału podczas marsjańskiej epoki lodowej. Nosi to nazwy lineated valley fill (LVF) oraz concentric crater fill (CCF): to skalno-pyłowe osady odkładane, gdy lód przemieszczał się naprzód lub się wycofywał. Na Ziemi podobne formy tworzą lodowce, zostawiając moreny i gliny zwałowe. Na Marsie te struktury rozpościerają się daleko od czapy polarnej, co oznacza, że lodowce kiedyś pokrywały rozległe obszary.
Zjawiska LVF i CCF obserwuje się w szerokim pasie średnich szerokości, więc glacjalna aktywność obejmowała nie jeden region, lecz całe planety. Wraz z kolejnymi cyklami atmosfera Marsa była stopniowo wywiewana, a większość wody znikała z powierzchni. Śledzenie dawnych przepływów lodu pozwala odtworzyć, kiedy Mars przechodził od cieplejszego i wilgotniejszego etapu do dzisiejszego, bardzo zimnego i suchego świata. Jak podano w opisie obrazów ESA/FU Berlin/DLR, do wizualizacji użyto modeli terenu i kanałów barwnych kamery HRSC.
Obraz wygenerowany na podstawie danych zebranych przez kamerę stereoskopową o wysokiej rozdzielczości (HRSC) sondy Mars Express ESA w dniu 19 października 2024 r. Źródło: ESA/DLR/FU Berlin
Pełna treść źródłowa: Universe Today
