SALIENT MAG

Kolorowe zdjęcia czarnych dziur już wkrótce możliwe dzięki nowej technologii KOSMOS

Kolorowe zdjęcia czarnych dziur już wkrótce możliwe dzięki nowej technologii

Naukowcy z zespołu Teleskopu Horyzontu Zdarzeń (EHT) opracowali przełomową metodę obserwacji czarnych dziur, która pozwoli po raz pierwszy stworzyć ich kolorowe obrazy. Dotychczas zdjęcia czarnych dziur, takie jak słynna fotografia…

NEXTOR2025-05-28

Tajemniczy obiekt na krańcu Układu Słonecznego zaskoczył naukowców KOSMOS

Tajemniczy obiekt na krańcu Układu Słonecznego zaskoczył naukowców

Naukowcy odkryli niezwykły obiekt na obrzeżach Układu Słonecznego, który może zmienić nasze postrzeganie tego, co znajduje się poza orbitą Neptuna. Obiekt nazwany 2017 OF201 porusza się po ekstremalnie odległej orbicie…

NEXTOR2025-05-28

Czy echo Wielkiego Wybuchu to tylko złudzenie? KOSMOS

Czy echo Wielkiego Wybuchu to tylko złudzenie?

Od dziesięcioleci naukowcy uważają kosmiczne promieniowanie tła (CMB) za jedno z najważniejszych potwierdzeń teorii Wielkiego Wybuchu. To słabe, rozproszone promieniowanie miało być „echem” narodzin Wszechświata – pozostałością po chwili, gdy…

NEXTOR2025-11-26

Dlaczego światło nie traci energii, nawet po milionach lat podróży przez kosmos KOSMOS

Dlaczego światło nie traci energii, nawet po milionach lat podróży przez kosmos

Czy światło może się zmęczyć? Brzmi dziwnie, ale to pytanie zadała pewnego wieczoru żona astrofizyka, patrząc na obraz odległej galaktyki — Wiatraczka — uchwycony w ich ogrodzie w San Diego.…

NEXTOR2025-05-27

Nowa teoria może połączyć grawitację z fizyką kwantową i obalić teorię Einsteina NAUKA

Nowa teoria może połączyć grawitację z fizyką kwantową i obalić teorię Einsteina

Od dekad naukowcy starają się połączyć dwie podstawowe teorie opisujące wszechświat: mechanikę kwantową i ogólną teorię względności Einsteina. Jedna rządzi mikroskopijnym światem cząstek elementarnych, druga opisuje ogromne struktury jak planety,…

NEXTOR2025-05-27

Z czego zbudowany jest wszechświat? Elementarne cząstki w centrum fizyki KOSMOS

Z czego zbudowany jest wszechświat? Elementarne cząstki w centrum fizyki

Choć świat wokół nas wydaje się złożony i różnorodny, to wszystko, co istnieje – od ludzi po odległe galaktyki – składa się z kilku elementarnych cegiełek. Fizyka cząstek, zwana również…

NEXTOR2025-05-27

Małe galaktyki zapaliły światło we wczesnym Wszechświecie KOSMOS

Małe galaktyki zapaliły światło we wczesnym Wszechświecie

W pierwszych chwilach po Wielkim Wybuchu Wszechświat był pogrążony w gęstej, ciemnej mgle. Przestrzeń wypełniała gorąca plazma, a światło nie mogło się przez nią przedostać. Dopiero po około 300 tysiącach…

NEXTOR2025-05-26

Potomkowie Leonarda da Vinci odkryci po ponad 500 latach STYL ŻYCIA

Potomkowie Leonarda da Vinci odkryci po ponad 500 latach

Choć Leonardo da Vinci zmarł w 1519 roku i nie pozostawił po sobie dzieci, naukowcy nie przestali badać jego niezwykłego dziedzictwa. Dzięki pracy zespołu włoskich badaczy i naukowców, udało się…

NEXTOR2025-05-26

Wenus może ukrywać groźne asteroidy niewidoczne z Ziemi KOSMOS

Wenus może ukrywać groźne asteroidy niewidoczne z Ziemi

Choć od lat naukowcy skupiają się na śledzeniu asteroid zagrażających Ziemi, nowa analiza wskazuje, że niebezpieczeństwo może czyhać znacznie bliżej — w pobliżu orbity Wenus. Aktualnie znamy 20 asteroid, które…

NEXTOR2025-05-26

To nie ilość gazu, a jego położenie decyduje, gdzie rodzą się gwiazdy KOSMOS

To nie ilość gazu, a jego położenie decyduje, gdzie rodzą się gwiazdy

Nowe badania astronomiczne pokazują, że samo posiadanie dużych ilości gazu w galaktyce nie wystarcza do tworzenia nowych gwiazd. Kluczowe okazuje się to, gdzie ten gaz się znajduje. Międzynarodowy zespół badaczy…

NEXTOR2025-05-23

Nowa terapia wycisza reakcję immunologiczną na gluten – na razie tylko u myszy MEDYCYNA

Nowa terapia wycisza reakcję immunologiczną na gluten – na razie tylko u myszy

Dla milionów ludzi z celiakią nawet śladowe ilości glutenu oznaczają ból brzucha, biegunkę i stany zapalne jelit. Nowe badania szwajcarskich naukowców dają jednak nadzieję na przełom w leczeniu tej choroby…

NEXTOR2025-05-23

Nowa planeta karłowata 2017 OF201 odkryta w Układzie Słonecznym KOSMOS

Nowa planeta karłowata 2017 OF201 odkryta w Układzie Słonecznym

Astronomowie nie przestają odkrywać tajemnic naszego Układu Słonecznego. Choć wydawało się, że granice znanych planet i ciał niebieskich są już dobrze określone, nowe obserwacje pokazują, że wciąż skrywają się tam…

NEXTOR2025-05-23

Czy świat jest gotowy na katastrofalną burzę słoneczną? STYL ŻYCIA

Czy świat jest gotowy na katastrofalną burzę słoneczną?

Około 13 tysięcy lat temu Słońce wyrzuciło potężny ładunek promieniowania, który dotarł do Ziemi i pozostawił ślady w pierścieniach drzew. Było to najpotężniejsze znane zjawisko burzy słonecznej w historii. Dla…

NEXTOR2025-05-22

Ukryta siła pod Afryką może rozdzielić kontynent na pół STYL ŻYCIA

Ukryta siła pod Afryką może rozdzielić kontynent na pół

Wschodnioafrykański System Ryftowy (EARS) to jedna z najbardziej imponujących struktur geologicznych na naszej planecie. Ciągnie się na długości ponad 6 tysięcy kilometrów – od Etiopii aż po Malawi – i…

NEXTOR2025-05-22

Dwie galaktyki w kosmicznym „pojedynku” zmierzają ku spektakularnemu zderzeniu KOSMOS

Dwie galaktyki w kosmicznym „pojedynku” zmierzają ku spektakularnemu zderzeniu

Astronomowie po raz pierwszy zaobserwowali niezwykłe zjawisko przypominające średniowieczny pojedynek – dwie galaktyki wielkości Drogi Mlecznej zbliżające się ku sobie w odległym zakątku Wszechświata. Obserwacje wykonane teleskopami w Chile pozwoliły…

NEXTOR2025-05-22

Mars może znów stać się zielony – naukowcy rozważają terraformowanie Czerwonej Planety KOSMOS

Mars może znów stać się zielony – naukowcy rozważają terraformowanie Czerwonej Planety

Mars, czwarta planeta od Słońca, od dawna rozpala wyobraźnię naukowców i futurystów. Choć dziś to jałowa, zimna kraina o cienkiej atmosferze, niegdyś mogła przypominać Ziemię – z rzekami, jeziorami i…

NEXTOR2025-05-21

Hōkūleʻa i język natury: jak rdzenni Hawajczycy udowodnili, że niemożliwe jest możliwe STYL ŻYCIA

Hōkūleʻa i język natury: jak rdzenni Hawajczycy udowodnili, że niemożliwe jest możliwe

Zanim pojawiły się satelity i kompasy, polinezyjscy żeglarze przemierzali tysiące kilometrów otwartego oceanu, korzystając jedynie z obserwacji słońca, gwiazd, fal i wiatru. Dziś ich dziedzictwo ożywa dzięki Hōkūleʻa — współczesnemu…

NEXTOR2025-05-21

Jowisz był kiedyś dwa razy większy niż dziś – nowe badania zmieniają obraz Układu Słonecznego KOSMOS

Jowisz był kiedyś dwa razy większy niż dziś – nowe badania zmieniają obraz Układu Słonecznego

Nowe badania sugerują, że miliardy lat temu Jowisz był ponad dwukrotnie większy niż dziś, a jego pole magnetyczne aż 50 razy silniejsze. Odkrycia te mogą znacząco zmienić nasze rozumienie początków…

NEXTOR2025-05-21

Ukryty towarzysz egzoplanety odkryty dzięki drobnym odchyleniom w jej orbicie KOSMOS

Ukryty towarzysz egzoplanety odkryty dzięki drobnym odchyleniom w jej orbicie

Planety poza Układem Słonecznym potrafią zaskakiwać. Jedna z nich, o wdzięcznej nazwie Puli, zdradziła istnienie tajemniczego towarzysza – nie przez bezpośrednią obserwację, ale dzięki niewielkim opóźnieniom w przejściu przed swoją…

NEXTOR2025-05-20

W lodowych granicach obcego świata ukrywa się klucz do powstawania planet KOSMOS

W lodowych granicach obcego świata ukrywa się klucz do powstawania planet

Dzięki teleskopowi Jamesa Webba naukowcy odkryli coś niezwykłego: cząsteczki lodu wodnego w dysku pyłowym wokół młodej gwiazdy HD 181327. To pierwszy raz, gdy udało się potwierdzić obecność lodu w tzw.…

NEXTOR2025-05-20

Planety TRAPPIST-1 mogą być pełne wody KOSMOS

Planety TRAPPIST-1 mogą być pełne wody

Układ TRAPPIST-1, położony zaledwie 40 lat świetlnych od Ziemi, od lat fascynuje astronomów jako potencjalne miejsce sprzyjające życiu. Odkryty w 2017 roku system składa się z siedmiu planet krążących wokół…

NEXTOR2025-05-20

Meteoryty odkrywają tajemnice wnętrza Marsa KOSMOS

Meteoryty odkrywają tajemnice wnętrza Marsa

Powierzchnia Marsa, podobnie jak wielu innych ciał Układu Słonecznego, pokryta jest kraterami, będącymi świadectwem miliardów lat zderzeń z meteorytami. Dla naukowców to coś więcej niż ślady przeszłości – to narzędzie…

NEXTOR2025-05-20

Pasożyt, który zakłada ludzką skórę jak maskę, by oszukać układ odpornościowy NAUKA

Pasożyt, który zakłada ludzką skórę jak maskę, by oszukać układ odpornościowy

Nowe badania wykazały, że pasożyt Entamoeba histolytica stosuje zaskakującą taktykę przetrwania – odgryza fragmenty ludzkich komórek i wykorzystuje je jako kamuflaż. Dzięki temu potrafi skutecznie ukryć się przed naszym układem…

NEXTOR2025-05-19

Czy żyjemy w symulacji komputerowej? Fizyka sugeruje, że to możliwe KOSMOS

Czy żyjemy w symulacji komputerowej? Fizyka sugeruje, że to możliwe

Czy wszechświat działa jak gigantyczna gra komputerowa? Coraz więcej badań sugeruje, że to nie jest wyłącznie domena science fiction. Fizyka i matematyka mogą wskazywać, że podstawowe prawa rządzące rzeczywistością, takie…

NEXTOR2025-05-19

Planety mogą powstawać nawet w samym sercu Drogi Mlecznej KOSMOS

Planety mogą powstawać nawet w samym sercu Drogi Mlecznej

Czy w centrum naszej galaktyki mogą rodzić się planety? Nowe badania wskazują, że tak. Międzynarodowy zespół astronomów z Chin i Niemiec odkrył setki struktur przypominających dyski protoplanetarne w Centralnej Strefie…

NEXTOR2025-05-16

Nasze ciało może emitować światło widzialne, które znika po śmierci NAUKA

Nasze ciało może emitować światło widzialne, które znika po śmierci

Czy nasze ciała świecą, dopóki żyjemy? Najnowsze badania naukowców z Uniwersytetu Calgary i Narodowej Rady Badawczej Kanady sugerują, że tak – i że to światło znika w chwili śmierci. Badacze…

NEXTOR2025-05-16

Mały Obłok Magellana rozciągany przez siły grawitacyjne sąsiadów KOSMOS

Mały Obłok Magellana rozciągany przez siły grawitacyjne sąsiadów

Mały Obłok Magellana (SMC), jedna z najbliższych sąsiadujących z nami galaktyk, doświadcza zaskakujących zmian. Nowe badania pokazują, że ta karłowata galaktyka nieregularna, oddalona od Ziemi o około 200 tysięcy lat…

NEXTOR2025-05-20

Długie błyski gamma nie mają jednej przyczyny KOSMOS

Długie błyski gamma nie mają jednej przyczyny

Wybuchy promieniowania gamma (GRB) to jedne z najpotężniejszych zjawisk we Wszechświecie. Od czasu ich przypadkowego odkrycia podczas zimnej wojny, naukowcy dzielą je na dwa typy: krótkie, trwające mniej niż dwie…

NEXTOR2025-05-15

Dlaczego morza na Tytanie nie mają delt? KOSMOS

Dlaczego morza na Tytanie nie mają delt?

Tytan, największy księżyc Saturna, na pierwszy rzut oka przypomina Ziemię. Ma gęstą atmosferę, systemy rzeczne i jeziora. Spada na niego deszcz, choć nie wodny, lecz z ciekłego metanu i etanu.…

NEXTOR2025-05-15

Zielone niebo na Marsie zaskoczyło naukowców KOSMOS

Zielone niebo na Marsie zaskoczyło naukowców

Po raz pierwszy w historii na Marsie udało się zarejestrować zorzę polarną widoczną w świetle widzialnym. To zjawisko, które znamy głównie z Ziemi, pojawiło się na niebie Czerwonej Planety 18…

NEXTOR2025-05-15

Wszystko we Wszechświecie może zniknąć przez promieniowanie Hawkinga KOSMOS

Wszystko we Wszechświecie może zniknąć przez promieniowanie Hawkinga

Ponad 50 lat temu Stephen Hawking wstrząsnął światem fizyki, gdy ogłosił, że czarne dziury nie są całkowicie czarne – emitują cząstki i powoli zanikają. Zjawisko to nazwano promieniowaniem Hawkinga. Teraz…

NEXTOR2025-05-14

Tajemnicze fotony mogą zdradzić ukryte układy pulsarów KOSMOS

Tajemnicze fotony mogą zdradzić ukryte układy pulsarów

W centrum naszej galaktyki wykryto nadmiar szczególnych fotonów o energii 511 keV, których źródło pozostaje niewyjaśnione. Te fotony powstają w niezwykłym procesie – podczas anihilacji elektronu z jego antycząstką, pozytonem.…

NEXTOR2025-05-14

Ciemna materia może się zmieniać w czasie. Nowa teoria wyjaśnia tajemnicze rozszerzanie się Wszechświata KOSMOS

Ciemna materia może się zmieniać w czasie. Nowa teoria wyjaśnia tajemnicze rozszerzanie się Wszechświata

Od lat naukowcy zmagają się z tzw. napięciem Hubble’a – rozbieżnością między tym, jak szybko Wszechświat rozszerzał się tuż po Wielkim Wybuchu, a jak robi to obecnie. Mimo że dane…

NEXTOR2025-05-14

Najstarsze ślady psychodelików w Andach odkryte w preinkaskiej komnacie rytualnej STYL ŻYCIA

Najstarsze ślady psychodelików w Andach odkryte w preinkaskiej komnacie rytualnej

W wysokich Andach peruwiańskich, na terenie dawnego kompleksu Chavín de Huántar, naukowcy odkryli najstarsze znane dowody stosowania substancji psychoaktywnych w Ameryce Południowej. Archeolodzy znaleźli zestaw 23 artefaktów, w tym rurek…

NEXTOR2025-05-13

SETI wykrywa tajemnicze impulsy świetlne z odległej gwiazdy KOSMOS

SETI wykrywa tajemnicze impulsy świetlne z odległej gwiazdy

Wieloletni przegląd nieba, prowadzony przez emerytowanego inżyniera NASA Richarda H. Stantona, ujawnił niezwykłe impulsy świetlne dochodzące od gwiazdy HD 89389, położonej około 100 lat świetlnych od Ziemi. Co istotne, są…

NEXTOR2025-05-13

Najszybciej wirujące asteroidy częściej mają własne księżyce KOSMOS

Najszybciej wirujące asteroidy częściej mają własne księżyce

W Układzie Słonecznym coraz częściej odkrywamy układy podwójne asteroid – czyli duże obiekty z towarzyszącymi im mniejszymi księżycami. Szczególnie ciekawy przypadek stanowi system Didymos i Dimorphos, który był celem misji…

NEXTOR2025-05-13

Perseverance trafił obok dawnego marsjańskiego wulkanu KOSMOS

Perseverance trafił obok dawnego marsjańskiego wulkanu

Kiedy łazik Perseverance wylądował w kraterze Jezero na Marsie w lutym 2021 roku, naukowcy mieli nadzieję, że znajdzie ślady dawnych rzek i jezior. Krater wybrano właśnie ze względu na obecność…

NEXTOR2025-05-12

Wędrująca supermasywna czarna dziura zdradziła swoje położenie w kosmosie KOSMOS

Wędrująca supermasywna czarna dziura zdradziła swoje położenie w kosmosie

W odległości 600 milionów lat świetlnych od Ziemi astronomowie zaobserwowali spektakularne zjawisko — rozbłysk świetlny powstały w wyniku rozerwania gwiazdy przez supermasywną czarną dziurę. Wydarzenie nazwane AT2024tvd ujawniło obecność niezwykłego…

NEXTOR2025-05-12

Rok po największej burzy słonecznej dekady. Czego nas nauczyła Gannon? STYL ŻYCIA

Rok po największej burzy słonecznej dekady. Czego nas nauczyła Gannon?

Dokładnie rok temu Ziemię uderzyła najpotężniejsza burza słoneczna od ponad dwóch dekad. Wydarzenie to, nazwane burzą Gannon, nie tylko zaskoczyło naukowców, ale też uderzyło w momencie, gdy agencje kosmiczne prowadziły…

NEXTOR2025-05-12

Jak powstają najbardziej masywne gwiazdy w Drodze Mlecznej KOSMOS

Jak powstają najbardziej masywne gwiazdy w Drodze Mlecznej

Najcięższe gwiazdy w naszej galaktyce potrafią osiągać masy ponad 100 razy większe niż Słońce. Ich narodziny jednak od dawna stanowiły zagadkę dla astrofizyków. W teorii, gdy młoda gwiazda rośnie, jej…

NEXTOR2025-05-09

Superkomputer przewiduje koniec życia na Ziemi za miliard lat TECHNOLOGIA

Superkomputer przewiduje koniec życia na Ziemi za miliard lat

Brzmi jak scenariusz filmu science fiction, ale to wynik poważnych badań: superkomputer, wykorzystany przez naukowców z NASA i japońskiego Uniwersytetu Toho, wyznaczył orientacyjny koniec życia na Ziemi. Według ich analiz,…

NEXTOR2025-05-09

Japoński lądownik RESILIENCE już na orbicie Księżyca KOSMOS

Japoński lądownik RESILIENCE już na orbicie Księżyca

Japońska firma ispace ogłosiła, że jej bezzałogowy lądownik RESILIENCE pomyślnie wszedł na orbitę Księżyca. To już druga misja tej firmy w ramach programu HAKUTO-R, której celem jest budowa infrastruktury do…

NEXTOR2025-05-09

Kosmiczna kość z pęknięciem — pulsar uderzył w strukturę w centrum Drogi Mlecznej KOSMOS

Kosmiczna kość z pęknięciem — pulsar uderzył w strukturę w centrum Drogi Mlecznej

Kosmiczne kości też mogą pękać. Naukowcy z NASA zarejestrowali na zdjęciach z Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra tajemnicze "złamanie" jednej z najdłuższych struktur w centrum naszej galaktyki, znanej jako G359.13, potocznie nazywanej…

NEXTOR2025-05-08

Bakteria z błota przewodzi prąd jak drut i mogą zrewolucjonizować bioelektronikę NAUKA

Bakteria z błota przewodzi prąd jak drut i mogą zrewolucjonizować bioelektronikę

W błotnistych osadach wybrzeża Oregonu naukowcy odkryli bakterię, która może zrewolucjonizować rozwój bioelektroniki. Nowo poznany mikroorganizm, nazwany Ca. Electrothrix yaqonensis na cześć lokalnego ludu Yaqo’n, potrafi przewodzić prąd niczym drut.…

NEXTOR2025-05-08

Ciemna energia może słabnąć, a Wszechświat działa inaczej niż sądziliśmy KOSMOS

Ciemna energia może słabnąć, a Wszechświat działa inaczej niż sądziliśmy

Naukowcy mają coraz więcej dowodów na to, że Wszechświat nie działa tak, jak dotąd sądziliśmy. Najnowsze dane wskazują, że tajemnicza siła odpowiedzialna za przyspieszające rozszerzanie się kosmosu – ciemna energia…

NEXTOR2025-05-08

SpaceX wynosi kolejne satelity Starlink z Florydy – już prawie 8500 sztuk na orbicie KOSMOS

SpaceX wynosi kolejne satelity Starlink z Florydy – już prawie 8500 sztuk na orbicie

We wtorkowy wieczór firma SpaceX przeprowadziła kolejną udaną misję z przylądka Canaveral na Florydzie, wynosząc w kosmos 28 nowych satelitów Starlink. Rakieta Falcon 9 wystartowała z kompleksu startowego 40 o…

NEXTOR2025-05-07

Nie wszystkie komórki dzielą się tak samo – nowe odkrycie może zmienić podręczniki biologii MEDYCYNA

Nie wszystkie komórki dzielą się tak samo – nowe odkrycie może zmienić podręczniki biologii

Czy wszystkie komórki przed podziałem stają się kuliste i dzielą się idealnie na dwie identyczne? Przez dziesięciolecia tak właśnie uczono w szkołach i na uczelniach. Jednak zespół biologów z Uniwersytetu…

NEXTOR2025-05-07

Nietypowa galaktyka NGC 1961 uchwycona przez Hubble’a zachwyca swoją asymetrią KOSMOS

Nietypowa galaktyka NGC 1961 uchwycona przez Hubble’a zachwyca swoją asymetrią

Hubble uchwycił niesamowity widok galaktyki, która wymyka się standardom. Mowa o NGC 1961 – spiralnej galaktyce oddalonej od Ziemi o około 190 milionów lat świetlnych, znajdującej się w gwiazdozbiorze Żyrafy.…

NEXTOR2025-05-07

Przełom w kwantowej pamięci. Nowy materiał pozwala przechowywać dane w jednym wymiarze NAUKA

Przełom w kwantowej pamięci. Nowy materiał pozwala przechowywać dane w jednym wymiarze

Naukowcy dokonali przełomu w przechowywaniu informacji kwantowej, wykorzystując nietypowy materiał – bromek siarczku chromu – który pozwala ograniczyć kwantowe nośniki informacji do jednego wymiaru. To odkrycie może znacznie przedłużyć czas…

NEXTOR2025-05-06

Nowa metoda rozwiązywania równań zmienia historię algebry NAUKA

Nowa metoda rozwiązywania równań zmienia historię algebry

Jedno z najstarszych wyzwań matematycznych, nad którym uczeni głowili się od blisko 200 lat, właśnie zostało rozwiązane. Australijski matematyk Norman Wildberger z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii, we współpracy z informatykiem…

NEXTOR2025-05-06

Odkrycie Uma3/U1 – najdalsza gromada gwiazd czy najmniejsza galaktyka? KOSMOS

Odkrycie Uma3/U1 – najdalsza gromada gwiazd czy najmniejsza galaktyka?

W odległym zakątku naszej galaktyki astronomowie natrafili na wyjątkowy obiekt. Uma3/U1 to mała grupa gwiazd, która może być albo najstarszą znaną gromadą gwiazd, albo najmniejszą galaktyką w Drodze Mlecznej. I…

NEXTOR2025-05-06

Nowe odkrycia pokazują, że młode gwiazdy mogą oddawać materię z powrotem do dysku planetarnego KOSMOS

Nowe odkrycia pokazują, że młode gwiazdy mogą oddawać materię z powrotem do dysku planetarnego

Młode gwiazdy powstają w chmurach gazu i pyłu, tworząc wokół siebie wirujące dyski materii. Właśnie w takich dyskach powstają planety. Jednak nowe badania pokazują, że ten proces jest bardziej złożony,…

NEXTOR2025-05-05

Afrykańska Agencja Kosmiczna oficjalnie rozpoczęła działalność KOSMOS

Afrykańska Agencja Kosmiczna oficjalnie rozpoczęła działalność

20 kwietnia 2025 roku w Kairze miała miejsce oficjalna inauguracja Afrykańskiej Agencji Kosmicznej (AfSA). Jej powstanie to efekt decyzji Unii Afrykańskiej z 2016 roku, która uznała, że kontynent potrzebuje wspólnej…

NEXTOR2025-05-05

Juno wciąż odkrywa tajemnice Jowisza i jego księżyców KOSMOS

Juno wciąż odkrywa tajemnice Jowisza i jego księżyców

Choć sonda Juno miała zakończyć swoją misję już w 2017 roku, od dziewięciu lat niestrudzenie bada olbrzymi system Jowisza, dostarczając naukowcom bezcennych informacji. Najnowsze dane zebrane przez instrumenty pokładowe Juno…

NEXTOR2025-05-05

Grawitacja może być dowodem na to, że Wszechświat działa jak gigantyczny komputer KOSMOS

Grawitacja może być dowodem na to, że Wszechświat działa jak gigantyczny komputer

Czy Wszechświat, w którym żyjemy, może być komputerową symulacją? Choć brzmi to jak scenariusz z filmu science fiction, fizyk Melvin Vopson z Uniwersytetu w Portsmouth uważa, że być może jesteśmy…

NEXTOR2025-04-30

Vesta przestaje być „niedoszłą planetą”? Nowe badania zmieniają nasze spojrzenie KOSMOS

Vesta przestaje być „niedoszłą planetą”? Nowe badania zmieniają nasze spojrzenie

Vesta od lat była uważana za coś więcej niż tylko asteroidę. Jako drugi co do wielkości obiekt w głównym pasie planetoid, uznawano ją za tzw. protoplanetę – obiekt, który miał…

NEXTOR2025-04-30

Astronomowie uchwycili rzadką okazję, by zajrzeć w atmosferę Urana KOSMOS

Astronomowie uchwycili rzadką okazję, by zajrzeć w atmosferę Urana

7 kwietnia 2025 roku astronomowie otrzymali unikalną szansę, by zajrzeć w atmosferę jednej z najbardziej tajemniczych planet Układu Słonecznego – Urana. Podczas tzw. zakrycia gwiazdy, kiedy Uran przeszedł na tle…

NEXTOR2025-04-30

Nowoczesne koty domowe mogą mieć swoje korzenie w starożytnym Egipcie STYL ŻYCIA

Nowoczesne koty domowe mogą mieć swoje korzenie w starożytnym Egipcie

Nowe badania sugerują, że koty, które dziś goszczą w naszych domach, mogą mieć swoje początki w starożytnym Egipcie – i to w niezwykle mrocznych okolicznościach. Około 3000 lat temu Egipcjanie…

NEXTOR2025-04-29

Księżyc jest źródłem małych naturalnych satelitów wokół Ziemi KOSMOS

Księżyc jest źródłem małych naturalnych satelitów wokół Ziemi

Choć Ziemia ma tylko jednego dużego naturalnego satelitę – Księżyc – w jej otoczeniu czasami pojawiają się także inni, tymczasowi towarzysze. Najnowsze badania sugerują, że wiele mini księżyców, czyli małych…

NEXTOR2025-04-29

Ogromna chmura molekularna odkryta w pobliżu Układu Słonecznego KOSMOS

Ogromna chmura molekularna odkryta w pobliżu Układu Słonecznego

W pobliżu naszego Układu Słonecznego odkryto coś niezwykłego – ogromną chmurę molekularną nazwaną Eos, która stała się jedną z największych i najbliższych nam znanych struktur tego typu. Jej istnienie to…

NEXTOR2025-04-29

Największa struktura we Wszechświecie może być aż o 50% większa niż sądziliśmy KOSMOS

Największa struktura we Wszechświecie może być aż o 50% większa niż sądziliśmy

Wszechświat zaskakuje nas na każdym kroku. Najnowsze badania wskazują, że największa znana struktura – Wielki Mur Herkulesa i Korony Północnej – może być jeszcze większa niż dotąd sądziliśmy. Nowe analizy…

NEXTOR2025-04-28

Mikroorganizm, który zmienia się w organizm wielokomórkowy pod wpływem nacisku NAUKA

Mikroorganizm, który zmienia się w organizm wielokomórkowy pod wpływem nacisku

Wyobraź sobie pojedynczą komórkę, która w trudnych warunkach potrafi zmienić się w strukturę przypominającą tkankę wielokomórkową. Właśnie tak zachowuje się Haloferax volcanii – niezwykły mikroorganizm żyjący w ekstremalnie słonych jeziorach,…

NEXTOR2025-04-28

Czy wreszcie odkryto dziewiątą planetę? KOSMOS

Czy wreszcie odkryto dziewiątą planetę?

Od lat astronomowie spekulują o istnieniu tajemniczej dziewiątej planety – dużego ciała niebieskiego ukrytego na obrzeżach Układu Słonecznego. Choć dotąd nie udało się jej bezpośrednio zaobserwować, nowe badania przynoszą pierwsze…

NEXTOR2025-04-28

Narodziny magnetara wywracają do góry nogami wiedzę o śmierci gwiazd KOSMOS

Narodziny magnetara wywracają do góry nogami wiedzę o śmierci gwiazd

Na obrzeżach naszej galaktyki naukowcy natknęli się na jeden z najbardziej zagadkowych obiektów we Wszechświecie – magnetar SGR 0501+4516. To niezwykle silnie namagnesowana gwiazda neutronowa, której narodziny mogą całkowicie zmienić…

NEXTOR2025-04-25

Złote nanocząstki w oku mogą być przełomem w leczeniu ślepoty MEDYCYNA

Złote nanocząstki w oku mogą być przełomem w leczeniu ślepoty

Brzmi jak science fiction, ale to już rzeczywistość – naukowcy z USA przetestowali terapię, w której do oka wstrzykuje się złote nanocząstki. Wstępne badania na myszach pokazują, że ta metoda…

NEXTOR2025-04-25

Cząsteczki życia powstają w kosmicznej próżni – zanim jeszcze narodzi się planeta KOSMOS

Cząsteczki życia powstają w kosmicznej próżni – zanim jeszcze narodzi się planeta

Wielu z nas kojarzy chemię życia z planetami – miejscami, gdzie woda, skały i energia tworzą warunki do powstania życia. Ale nowe badania pokazują, że kluczowe składniki życia mogą powstawać…

NEXTOR2025-04-25

Magnetar zombie pędzi przez Drogę Mleczną i może rozerwać człowieka na atomy KOSMOS

Magnetar zombie pędzi przez Drogę Mleczną i może rozerwać człowieka na atomy

Naukowcy odkryli niezwykle niebezpieczny obiekt w naszej galaktyce – magnetar SGR 0501+4516, który porusza się z zawrotną prędkością ponad 177 000 km/h. To tzw. „zombie gwiazda” – niezwykle gęsta pozostałość…

NEXTOR2025-04-24

Oko Horusa – egipski symbol ochrony, zdrowia i tajemnicy życia po śmierci STYL ŻYCIA

Oko Horusa – egipski symbol ochrony, zdrowia i tajemnicy życia po śmierci

Wśród wielu symboli starożytnego Egiptu, jednym z najbardziej rozpoznawalnych jest Oko Horusa. To stylizowane oko, patrzące prosto przed siebie, pojawia się na amuletach, trumnach, a także w grobowcach i kaplicach…

NEXTOR2025-04-24

Ta odległa planeta topi się i zostawia ogon jak kometa KOSMOS

Ta odległa planeta topi się i zostawia ogon jak kometa

Astronomowie odkryli niezwykłą planetę oddaloną o 140 lat świetlnych, która... znika na naszych oczach. BD+05 4868 Ab to mały, skalisty świat krążący tak blisko swojej gwiazdy, że jego powierzchnia dosłownie…

NEXTOR2025-04-24

Dziwna przeszłość Marsa. Pole magnetyczne tylko na połowie planety? KOSMOS

Dziwna przeszłość Marsa. Pole magnetyczne tylko na połowie planety?

Dziś Mars to zimna, sucha planeta bez ochronnego pola magnetycznego, które mogłoby chronić ją przed wiatrem słonecznym. To właśnie brak takiej osłony doprowadził do tego, że atmosfera Czerwonej Planety została…

NEXTOR2025-04-23

Słońce jako soczewka: najpotężniejsze „oko” we Wszechświecie KOSMOS

Słońce jako soczewka: najpotężniejsze „oko” we Wszechświecie

Wyobraź sobie teleskop, który potrafi dostrzec szczegóły na odległych planetach z niesamowitą precyzją, jakiej nie da się osiągnąć żadnym urządzeniem zbudowanym przez człowieka. Taki teleskop już istnieje – i jest…

NEXTOR2025-04-23

Ślady dawnych rzek na Marsie mogą zdradzać jego wilgotną przeszłość KOSMOS

Ślady dawnych rzek na Marsie mogą zdradzać jego wilgotną przeszłość

Naukowcy od lat podejrzewają, że Mars nie zawsze był suchym, czerwonym pustkowiem. Dzięki danym z wielu misji kosmicznych wiemy, że miliardy lat temu po jego powierzchni płynęła woda. Widać to…

NEXTOR2025-04-23

Astronomowie obserwują w czasie rzeczywistym przebudzenie czarnej dziury KOSMOS

Astronomowie obserwują w czasie rzeczywistym przebudzenie czarnej dziury

Czarne dziury kojarzą się z nieustannym pochłanianiem materii, lecz wiele z nich przez długi czas pozostaje uśpionych. Taki właśnie stan dotyczył super masywnej czarnej dziury w centrum galaktyki SDSS1335+0728, aż…

NEXTOR2025-04-22

Różowe skrzydła sów mogą ukrywać tajemniczy język natury NAUKA

Różowe skrzydła sów mogą ukrywać tajemniczy język natury

Sowy uszate (Asio otus), znane z charakterystycznych pędzelków przypominających uszy oraz umiejętności kamuflażu wśród drzew, skrywają pewną zaskakującą tajemnicę. Ich pióra wewnętrznych części skrzydeł, choć zwykle wyglądają jak element leśnego…

NEXTOR2025-04-22

Woda na Księżycu może powstawać dzięki wiatrowi słonecznemu KOSMOS

Woda na Księżycu może powstawać dzięki wiatrowi słonecznemu

Skąd właściwie wzięła się woda na Księżycu? Od lat dominowała teoria, że pochodzi ona ze słonecznego wiatru – strumienia protonów (czyli „gołych” atomów wodoru) emitowanych przez Słońce. Gdy te protony…

NEXTOR2025-04-22

Czy na odległej planecie istnieje życie? Nowe odkrycia znów rozpalają debatę KOSMOS

Czy na odległej planecie istnieje życie? Nowe odkrycia znów rozpalają debatę

Planeta K2-18 b, oddalona o ponad 120 lat świetlnych od Ziemi, znów znalazła się w centrum uwagi. Najnowsze dane z teleskopu Jamesa Webba (JWST) sugerują obecność związków chemicznych, które na…

NEXTOR2025-04-18

Curiosity odkrywa brakujące ogniwo starożytnego Marsa KOSMOS

Curiosity odkrywa brakujące ogniwo starożytnego Marsa

Po ponad dekadzie eksploracji Krateru Gale łazik Curiosity dokonał przełomowego odkrycia: pierwszy raz bezpośrednio potwierdzono obecność cyklu węglowego na Marsie. Kluczem okazał się minerał o nazwie syderyt, który mógł powstać…

NEXTOR2025-04-18

Astronomowie odkryli brakującą połowę materii we Wszechświecie KOSMOS

Astronomowie odkryli brakującą połowę materii we Wszechświecie

Od dziesięcioleci naukowcy wiedzieli, że we Wszechświecie brakuje połowy zwykłej materii. Teraz, dzięki nowatorskim analizom, udało się wreszcie ustalić, gdzie się ukrywała – w ogromnych, niewidzialnych chmurach zjonizowanego wodoru wokół…

NEXTOR2025-04-18

Nowa forma ciemnej materii może rozwiązać zagadki centrum Drogi Mlecznej KOSMOS

Nowa forma ciemnej materii może rozwiązać zagadki centrum Drogi Mlecznej

Astronomowie od lat próbują rozwikłać dwie tajemnice związane z centrum naszej galaktyki. Pierwsza dotyczy niezwykle intensywnej jonizacji gazu w tzw. centralnej strefie molekularnej (CMZ). Druga to tajemniczy rozbłysk promieniowania gamma…

NEXTOR2025-04-17

Wybuchy gamma ujawniają największe tajemnice kosmosu KOSMOS

Wybuchy gamma ujawniają największe tajemnice kosmosu

Wybuchy promieniowania gamma (GRB) to najbardziej energetyczne zjawiska, jakie kiedykolwiek zaobserwowano we Wszechświecie – potrafią świecić nawet biliard razy jaśniej niż Słońce. Choć ich istnienie odkryto przypadkiem w 1967 roku,…

NEXTOR2025-04-17

Odkrycie, które zaskoczyło astronomów. Układ planetarny jakiego jeszcze nie było KOSMOS

Odkrycie, które zaskoczyło astronomów. Układ planetarny jakiego jeszcze nie było

Zaledwie 120 lat świetlnych od Ziemi odkryto układ planetarny, który nie przypomina żadnego innego. Składa się z dwóch brązowych karłów – czyli obiektów zbyt masywnych, by być planetami, ale zbyt…

NEXTOR2025-04-17

Teleskop Webba odkrywa najdalsze galaktyki w historii Wszechświata KOSMOS

Teleskop Webba odkrywa najdalsze galaktyki w historii Wszechświata

Astronomowie wykorzystują Teleskop Jamesa Webba do granic jego możliwości, by spojrzeć na najodleglejsze galaktyki we Wszechświecie – te, które istniały zaledwie kilkaset milionów lat po Wielkim Wybuchu. Odkrycia te rzucają…

NEXTOR2025-04-16

Czy cały Wszechświat się obraca? Nowy model może rozwiązać kosmiczną zagadkę KOSMOS

Czy cały Wszechświat się obraca? Nowy model może rozwiązać kosmiczną zagadkę

W fizyce od lat trwa spór o dokładną prędkość rozszerzania się Wszechświata. Dwie najpopularniejsze metody pomiaru – jedna oparta na analizie promieniowania tła, druga na obserwacji „świec standardowych” w pobliskim…

NEXTOR2025-04-16

Najstarsze gwiazdy to żywe skamieliny z początków Wszechświata KOSMOS

Najstarsze gwiazdy to żywe skamieliny z początków Wszechświata

Większość gwiazd, w tym nasze Słońce, składa się głównie z wodoru i helu – pierwiastków powstałych tuż po Wielkim Wybuchu. Ale w ich wnętrzach znajdziemy też inne składniki, jak węgiel,…

NEXTOR2025-04-16

Dlaczego najciekawsze meteoryty rzadko trafiają na Ziemię KOSMOS

Dlaczego najciekawsze meteoryty rzadko trafiają na Ziemię

Meteoryty, które trafiają na Ziemię, są bezcennym źródłem wiedzy o początkach Układu Słonecznego. Jednym z najbardziej interesujących typów są chondryty węgliste – kamienne meteoryty bogate w wodę i związki organiczne.…

NEXTOR2025-04-15

Lodowe kopuły na Europie mogą skrywać życie i przyszłe schronienia KOSMOS

Lodowe kopuły na Europie mogą skrywać życie i przyszłe schronienia

Europa, jeden z księżyców Jowisza, od lat fascynuje naukowców możliwością istnienia życia. Choć z pozoru wygląda jak zamarznięta kula lodu, pod jej grubą skorupą kryje się ocean wody, który może…

NEXTOR2025-04-15

Jak czarne dziury tworzą potężne dżety materii KOSMOS

Jak czarne dziury tworzą potężne dżety materii

Czarne dziury kojarzą się nam głównie z pochłanianiem materii. Ich grawitacja jest tak potężna, że nic, nawet światło, nie może się z nich wydostać. Tym bardziej zaskakujące może wydawać się…

NEXTOR2025-04-15

Nowa strategia poszukiwań życia we wszechświecie może nie wymagać rozpoznania organizmów KOSMOS

Nowa strategia poszukiwań życia we wszechświecie może nie wymagać rozpoznania organizmów

Poszukiwanie życia poza Ziemią to jedno z największych wyzwań nauki. Dotąd skupialiśmy się głównie na biosygnaturach – śladach życia w atmosferach planet, obecności wody czy określonych związkach chemicznych. Jednak życie,…

NEXTOR2025-04-14

Najbardziej gorzki smak świata ukryty w niepozornym grzybie NAUKA

Najbardziej gorzki smak świata ukryty w niepozornym grzybie

Grzyb Amaropostia stiptica, znany jako „gorzkowiec”, może nie trafić na półki sklepów spożywczych, ale zdecydowanie zasługuje na uwagę naukowców. To właśnie w jego strukturze odkryto jedną z najbardziej gorzkich substancji…

NEXTOR2025-04-14

Czerwone galaktyki mogą wciąż tworzyć gwiazdy KOSMOS

Czerwone galaktyki mogą wciąż tworzyć gwiazdy

Przez dziesięciolecia astronomowie dzielili galaktyki na dwie główne grupy: niebieskie – młode, aktywnie tworzące gwiazdy, oraz czerwone – starsze, w których procesy gwiazdotwórcze ustały. Jednak nowe badania sugerują, że nie…

NEXTOR2025-04-14

Odnaleziono brakujące światło podczerwone we Wszechświecie KOSMOS

Odnaleziono brakujące światło podczerwone we Wszechświecie

Astronomowie dokonali niezwykłego odkrycia – możliwe, że zidentyfikowali brakujące źródło promieniowania podczerwonego we Wszechświecie. Dzięki analizie danych z kosmicznego teleskopu Herschela, zespół naukowców odkrył ślady „ukrytych” galaktyk, których dotychczas nie…

NEXTOR2025-04-11

Nowe granice masy neutrina – cząstka widmo zbliża nas do tajemnic kosmosu NAUKA

Nowe granice masy neutrina – cząstka widmo zbliża nas do tajemnic kosmosu

Neutrina, nazywane często „cząstkami widmo”, od lat stanowią jedno z największych wyzwań fizyki. Mimo że są najbardziej licznymi cząstkami we Wszechświecie, ich właściwości – zwłaszcza masa – pozostają zagadką. Nowe…

NEXTOR2025-04-11

Mały Obłok Magellana jest rozrywany przez grawitację sąsiedniej galaktyki KOSMOS

Mały Obłok Magellana jest rozrywany przez grawitację sąsiedniej galaktyki

Mały Obłok Magellana, jedna z najbliższych galaktyk satelitarnych Drogi Mlecznej, może być dosłownie rozrywany na kawałki. Najnowsze badania naukowców z Uniwersytetu w Nagoi pokazują, że galaktyka ta jest w trakcie…

NEXTOR2025-04-11

Gwiazda wyrzucona z gromady M15 ujawnia obecność ukrytej czarnej dziury KOSMOS

Gwiazda wyrzucona z gromady M15 ujawnia obecność ukrytej czarnej dziury

Czarne dziury kojarzą się zwykle z ekstremalnymi obiektami: albo niewielkimi, powstałymi po śmierci masywnych gwiazd, albo olbrzymami skrywającymi się w centrach galaktyk. Jednak pomiędzy tymi skrajnymi przypadkami istnieje jeszcze jedna,…

NEXTOR2025-04-11

Czy na Tytanie może istnieć życie? KOSMOS

Czy na Tytanie może istnieć życie?

Tytan, największy księżyc Saturna, od lat fascynuje naukowców jako jedno z najbardziej „ziemskich” miejsc w Układzie Słonecznym. Gęsta atmosfera, metanowe jeziora i rzeki oraz bogata chemia organiczna sprawiają, że jest…

NEXTOR2025-04-10

Tajemnicze pióropusze Enceladusa mogą skrywać oznaki życia KOSMOS

Tajemnicze pióropusze Enceladusa mogą skrywać oznaki życia

Księżyc Saturna, Enceladus znowu wzbudza zainteresowanie naukowców. To jedno z niewielu miejsc w Układzie Słonecznym, gdzie woda z podziemnego oceanu trafia prosto w przestrzeń kosmiczną, a to oznacza, że możemy…

NEXTOR2025-04-10

Pierwsza skorupa Ziemi mogła wyglądać zaskakująco podobnie do dzisiejszej KOSMOS

Pierwsza skorupa Ziemi mogła wyglądać zaskakująco podobnie do dzisiejszej

Ostatnie odkrycia geologów rzucają nowe światło na to, jak mogła wyglądać pierwsza skorupa naszej planety. Do tej pory sądzono, że ziemska skorupa kontynentalna, jaką znamy dziś, powstała dużo później –…

NEXTOR2025-04-09

Słoneczny wiatr tworzy gigantyczne strefy gorąca na Jowiszu KOSMOS

Słoneczny wiatr tworzy gigantyczne strefy gorąca na Jowiszu

Jowisz, największa planeta w Układzie Słonecznym, jest pod stałym wpływem burz słonecznych. Najnowsze badania wykazały, że dwa do trzech razy w miesiącu wiatr słoneczny zderza się z jego magnetosferą, wywołując…

NEXTOR2025-04-09

Galaktyki mogą działać inaczej, niż myśleliśmy KOSMOS

Galaktyki mogą działać inaczej, niż myśleliśmy

Nowe badania prowadzone przez astrofizyka Christiana Kragha Jespersena z Uniwersytetu Princeton mogą zmienić nasze rozumienie budowy galaktyk. Od dziesięcioleci naukowcy analizowali galaktyki, zakładając, że różne długości fal – optyczne i…

NEXTOR2025-04-09

Mars może stać się bardziej ziemski. Ale najpierw trzeba w niego uderzyć lodową skałą KOSMOS

Mars może stać się bardziej ziemski. Ale najpierw trzeba w niego uderzyć lodową skałą

Terraformowanie Marsa od lat rozpala wyobraźnię naukowców i futurystów. Choć wizje czerwonej planety pokrytej zielenią brzmią jak science fiction, nowe badania pokazują, że pierwszy krok ku tej transformacji może być…

NEXTOR2025-05-22